Category: Ιστορία



«…ΠΑΡ’  ΔΕ  ΛΑΚΩΝΙΔΑ  ΓΑΙΑΝ  ΑΛΙΣΤΕΦΑΝΟΝ  ΠΤΟΛΙΕΘΡΟΝ  ΙΞΟΝ  ΚΑΙ   ΧΩΡΟΝ  ΤΕΜΨΙΒΡΟΤΟΙΟ  ΗΕΛΙΟΙΟ  ΤΑΙΝΑΡΟΝ…»*   ΟΜΗΡΟΣ

«…Στη Λακωνική γη έφτασαν, τη θαλασσοστεφανωμένη χώρα του Ήλιου, που ζεσταίνει τους θνητούς στο Ταίναρο…»

  * Από τον «Ύμνο στον Απόλλωνα ΄Ηλιο του Ταίναρου»

tenaro15

Ακρωτήριο Ταίναρο

ΦΩΣ ΚΑΙ  ΗΛΙΟΣ

ΚΑΤΑΦΑΣΗ ΖΩΗΣ ΣΤΗ ΜΑΝΗ

Α΄  Π ρ ο σ η λ ι α κ ά

Η πρώτη αχτίδα της αυγής, στη Μάνη Καλημέρα,

στιγμές χρωμάτων Έρωτα, Ζωής και Ομορφιάς!

Είναι η Μάνη της καρδιάς, του Ήλιου η Πατρίδα,

τ’ Αυγερινού φεγγοβολή, φωτοβολές της Πούλιας!

Η πρώτη αχτίδα της αυγής

Νέκταρ και Αμβροσία,

της ηλιαχτίδας το φιλί,

Πνοή Ζωής στη Μάνη!

Στο γήινο παράδεισο, της Μάνης το περβόλι,

Φασκομηλιά να μυριστείς, βασιλικό και δυόσμο,

γαζίες και λεμονανθούς, ρίγανη και θυμάρι,

του Ήλιου φωτοστέφανα, αρώματα της Μάνης!

attraction-attraction-3

Μάνη προσήλια, λεύτερη,

του Ήλιου φωτομάνα,

της Αρετής ανθόκηπος,

λειμώνας αντρειοσύνης!

Η Λεβεντιά κι η Ομορφιά του Ήλιου θεία δώρα,

τ’ Απόλλωνα ανταύγειες, της Αφροδίτης χάρες!

Λουλούδια πετρολούλουδα της Πέτρας και του Ήλιου,

της Πέτρας το αντίδωρο στου Ταίναρου τον Ήλιο!

Η Λεβεντιά σου, Μάνη μου,

μοναδική και μία,

μα σαν μιλάμε για Ομορφιά,

συζήτηση καμία!

Ήλιε μου στην Πατρίδα σου, νερό, δροσιά, το Φως σου,

πηγές δροσιάς τα πρωινά, φεγγαροβόλα βράδια!

Πλειάδες και Αυγερινός, δροσοβολές στη γη σου,

όλα Ζωή και Ομορφιά και Λεβεντιά και Χάρη!

article26015-w_hr

Βάθεια

Μάνη και Φως μια αγκαλιά,

στου Ήλιου τ’ ανηφόρι,

σαν ένα σφιχταγκάλιασμα,

της Γης και τ’ Ουρανού!

Β΄  Α π ο σ κ ι ε ρ ά

Αποσπερνά, στ’ αποσκιερά τ’ αγέρι να σε φέρει,

να δεις τον ΄Ηλιο στ’ άρμα του με την αρματωσιά του!

…Φεύγει και πάει να κοιμηθεί, πέρα κατά τη Δύση

και να γυρίσει την αυγή, διαυγής, φρεσκαρισμένος!

Να δεις σ’ όλα τα χρώματα,

να … βασιλεύει ο Ήλιος,

σα ν’ αγκαλιάζει η Παναγιά

τη Μάνη πέρα ως πέρα!

limeni_30756

Λιμένι

Της αμφιλύκης χρώματα, χίλια φεγγάρια ήλιοι,

να πλέκουν με τα σύννεφα της Μάνης γαϊτανάκι,

κορδέλες ροζ και κίτρινες, πορτοκαλί, γαλάζιες

και να χορεύουν στο γιαλό χρυσόξανθες νεράιδες!

Και συ να ζεις το όνειρο

στου Ήλιου τις ανταύγειες,

από το Ακροταίναρο

μέχρι την Ταϋγέτη!

Στα χρώματα της θάλασσας, μεσ’ στου Διρού το δείλι,

φαντάζει μεγαλόπρεπα της Μάνης η Σημαία,

να αγκαλιάζει από ψηλά, στα χαμηλά να πλέει,

να αρμενίζει στ’ ανοιχτά, στα ύψη ν’ ανεμίζει!

Προσκύνημα στη θάλασσα,

προσκύνημα στον ΄Ηλιο,

χρυσά στεφάνια στο γιαλό,

στον Ουρανό φιλί!

Γ΄  Γ α λ ά ζ ι α   Φ ε γ γ ά ρ ι α

Φεγγάρια Αυγουστιάτικα, Γαλάζια της Κρανάης

και φάροι Αλεξανδρινοί στου λιμανιού τη γυάλα,

μας ταξιδεύουν στα ψηλά, στα όνειρα μας πάνε,

σαν σμίγουν το Επίγεια άστρα με τα Ουράνια!

Φεγγοβολεί το πέλαγος

πανσέληνα φεγγάρια

και ένα Φως καθάριο

σε λούζει, Μάνη, Γη μου!

apodraseis2

Σπήλαια Δυρού

Και σαν ανοίξει η Αυλαία και τα Φώτα της Ράμπας ανάψουν,

ένα Ουράνιο Φως καταυγάζει του θεάτρου κερκίδες, σκηνές!

Είναι το Φως Ποιητών και Ηρώων, των προγόνων χρυσής εποχής,

που φωτίζει Μικρούς και Μεγάλους, με Γαλάζια Φεγγάρια Ζωής!

Είναι το φως του Σοφοκλή,

το Φως τ’ Αριστοφάνη,

χίλια φεγγάρια ανέσπερα,

Πνοή Ζωής στη Μάνη!

΄Αρχοντα ΄Ηλιε τ’ Ουρανού, περνώντας απ’ τη Μάνη,

να μην ξεχνάς το Ταίναρο, το σπίτι, τους δικούς σου,

το Φως σου να ‘ναι θαλπωρή, Ζωή το πέρασμά σου

κι απ’ τον Ουράνιο θρόνο σου, ζ ε σ τ ά  να  διαφεντεύεις!

Του Ταίναρου ο Ήλιος

Δύναμη στη Ζωή μας,

Της Πέτρας η πικρή ελιά,

γλυκό κρασί της Μάνης!

taksidi-notia-peloponnisos28.jpg

ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΠΟΥΛΗΜΕΝΑΚΟΣ

Υποστράτηγος ε.α.

Γύθειο-Σεπτέμβριος 2016

Advertisements

Αη Λιας Κορυφη Ταυγέτου

Αη Λιάς- Κορυφή Ταυγέτου (φωτό από το blog Ευρώτας )

Ταΰγετος-Πνοή Ζωής  (του Δημητρίου Πουλημενάκου)

Θυμάρι, Δενδρολίβανο, Αμάραντος

και Δάφνη

Είναι τα Δώρα μου για Σε,

Ταΰγετε, χρυσαετέ,

απ’ το δικό σου χώμα!

Η σκέψη πάει στα παλιά, ο νους μου

ταξιδεύει

τότε π’ αγαπηθήκανε

Δίας και Ταϋγέτη!

Και όπως λεν’ οι ποιητές,

εσύ δεν είσαι κόρη!

Είσαι τ’ αρσενικό βουνό,

με τις πολλές κορφές σου,

με τη μεγαλοπρέπεια και την αντρίκεια χάρη,

γίγαντας ο πατέρας σου, Άτλαντας ξακουστός!

ταυγετος

Θα πάρω τ΄άρμα τ΄ Άη Λιά

θ΄ανέβω στην κορφή σου,

για να σε δω από ψηλά,

και να θαυμάσω από κοντά,

όλους τους θησαυρούς σου!

Προσκύνημα στο χώμα σου, ο δούλος σου να κάνω,

προσκύνημα στους θησαυρούς, που κρύβεις στα φτερά σου!

Σε βλέπω πενταδάχτυλε

με χιόνια και βροχές

σε βλέπω και ηλιόλουστο να λάμπεις

ως το δείλι,

ν’ ανοίγεις τις φτερούγες σου σε Σπάρτη,

Καλαμάτα,

σε Γύθειο και σε Οίτυλο μέχρι

Αλαγονία

και ν΄αγκαλιάζεις πατρικά ολόκληρη τη Μάνη.ταυγετος 3

Είδα από εδώ ψηλά αιθέρινα παλάτια,

και τρέχει η φαντασία μου σε Νύμφες

και Νεράιδες,

στης Άρτεμης κυνήγια με λύκους

και ελάφια,

στο λυκαυγές του Απόλλωνα

να χρωμολαμπυρίζει

και στις βραδιές της Άρτεμης

με δασοφεγγαράδα!

Με σαγηνεύει ο Μυστράς,

η Καστροπολιτεία.

Με μαγνητίζουν οι εκκλησιές

πνοή Παλαιολόγων,

του Νικηφόρου περασιές,

λόγιες, θείες στιγμές!

ταυγετος 2

Σαν σε υμνούσε ο ποιητής, άνοιγαν τα ουράνια

και ο Θεός κατέβαινε μέχρι τον Άη Λιά.

Τα δάση υποκλίνονταν μπροστά στο θείο φως

και οι κορφές χαμήλωναν,

κλείνοντας τα φτερά τους!

«Τότε αντάμα και οι τρεις

ποιητής, Θεός και Συ,

σκύβατε ευλαβικά στο χώμα,

Προσκύνημα από τους θεούς,

Πνοή ζωής για μας!»

Όταν αστράφτεις και βροντάς

και κεραυνοβολείς

και ο βοριάς λυσσομανά

με χιόνια, καταιγίδες,

τότε σημαίνουν οι ουρανοί

και τα φαράγγια σειούνται,

σ’ όλα τα πλάγια του βουνού,

σ’ όλα τα καταράχια

σε όλες τις δροσοπηγές και σ’ όλους

τους καιάδες!

«Είσαι ίδιος ο Όλυμπος,

Είσαι ίδιος ο Δίας,

Είσαι ίδιος ο Άτλαντας,

Αρσενικό βουνό!»

ταυγετος4

Όταν μας φέρνεις πλούσια

τα βροχοφόρα νέφη,

όλη η φύση χαίρεται,

Θεού η ευλογία.

Κάθε σταγόνα βάλσαμο για τις πορτοκαλιές,

της κοίτης Λακεδαίμονας

και της Λακωνικής

και οι βροχές χρυσάφι σου στης Μάνης τις ελιές.

Σου πρέπουνε Ταΰγετε, διθύραμβοι,

παιάνες

όπως σε είχανε παλιά υμνήσει

οι Σπαρτιάτες,

γιατί κρατάς στα σπλάχνα σου

τη Δόξα την παλιά

κι απ’ τις νεότερες γενιές

της Αρετές της Μάνης.

ταυγετος5

Οι θησαυροί σου αθάνατοι, μάλαμα ο Μυστράς σου,

Βυζάντιο, Κατακουζηνοί και οι Παλαιολόγοι,

παγκόσμιο προσκύνημα η Σπάρτη του Λεωνίδα

παγκόσμιο προσκύνημα της Μάνης η Ανδρεία!

Αγάλλεται η Παντάνασσα και η Γιάτρισσα

σού γνέφει:

Κράτα ψηλά, Ταΰγετε, τα Άγια της φυλής μας

τα Ιερά του τόπου μας

για τη δική μας γη.

«Γιατί η Μεγαλοσύνη σου,

είναι οι θησαυροί σου,

το μυροβόλο αγέρι σου,

Πνοή Ζωής, για μας.

Θυμάρι, Δενδρολίβανο, Αμάραντος

και Δάφνη».

Δημήτριος Πουλημενάκος

Υποστράτηγος ε.α.

Γύθειο – Απρίλιος 2015

ταυγετος Σπάρτη

Ταΰγετος-Σπάρτη

Επεξηγήσεις Ονομάτων -Μυθολογία

  1. Ταΰγετος: Το ψηλότερο βουνό της Πελοποννήσου. Πήρε το όνομά του από την ερωμένη και γυναίκα του Δία, την Ταϋγέτη. Η παράδοση και οι ποιητές το αποκαλούν «Αρσενικό βουνό» λόγω της υπέροχης κορμοστασιάς και της επιβλητικότητάς του.
  2. Ταϋγέτη: Κόρη του γίγαντα Άτλαντα και της Πλειόνης, υπήρξε ακόλουθος της θεάς Άρτεμης και σύζυγος του Δία. Από τη σχέση αυτή γεννήθηκε ο Λακεδαίμονας.
  3. Απόλλωνας & Άρτεμη: Δίδυμα παιδιά του Δία με τη Λητώ. Για την περιοχή του Ταϋγέτου ο Απόλλωνας είχε αναλάβει τη δημιουργία ενός ιδανικού «Λυκαυγούς» και η Άρτεμη -που λέγεται και Σελήνη- τη δημιουργία ενός ιδανικού «Λυκόφωτος» με άπλετη φεγγαράδα.
  4. Σπάρτη: Κόρη του Ευρώτα και σύζυγος του Λακεδαίμονα.
  5. Νύμφες: Μικρές θεότητες των βουνών, των δασών κ.λ.π. Οι αρχαίοι Έλληνες πίστευαν πως η ομορφιά τους είχε τη δύναμη να εμπνέει τους ποιητές. Γι αυτό οι ποιητές αποκαλούνται και «Νυμφόπληκτοι».
  6. Πενταδάκτυλος: Άλλη ονομασία του Ταϋγέτου, ιδιαίτερα στα βυζαντινά χρόνια. Επίσης λεγόταν και Μακρινός και Αγιολιάς. Η ονομασία «Πενταδάκτυλος» είναι για τις πέντε κεντρικές του κορυφές στο μέσο του μήκους του (στο ύψος της Σπάρτης).
  7. Αλαγονία: Το δυτικό τμήμα του κεντρικού Ταϋγέτου, προς την πλευρά της Καλαμάτας (ανήκει στο Ν. Μεσσηνίας).
  8. Αη Λιάς: Το ψηλότερο σημείο του Ταϋγέτου. Εκεί βρίσκεται και το ομώνυμο εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία, όπου και οι κατασκηνώσεις κάθε καλοκαίρι των παιδιών της Ιεράς Μητροπόλεως Σπάρτης.
  9. Παλαιολόγοι-Κατακουζηνοί: Μεγάλες αυτοκρατορικές οικογένειες. Τις βρίσκουμε εκτός από την Κωνσταντινούπολη και σε πολλά άλλα μέρη. Είχαν σαν κέντρο την Καστροπολιτεία του Δεσποτάτου του Μυστρά.
  10. Νικηφόρος: Πρόκειται για τον υμνητή του Ταϋγέτου, Νικηφόρο Βρεττάκο, νεοέλληνα ποιητή και ακαδημαϊκό.
  11. Παντάνασσα-Γιάτρισσα: Προσωνύμια της Παναγίας στο Μυστρά και στο Μοναστήρι της Καστάνιας αντίστοιχα.

Δημήτριος Πουλημενάκος, Υποστράτηγος ε.α., Γύθειο – Απρίλιος 2015

NikiforosVrettakos2_419081313

Νικηφόρος Βρεττάκος -Ταΰγετος


Χαλκογραφία του Μαραθονησίου (Γύθειο) το 1798 που απεικονίζει τον παλιό πύργο του Μαγγιόρου και τα ερείπια της παλιάς πόλης.

Χαλκογραφία του Μαραθονησίου (Γύθειο) το 1798 που απεικονίζει τον παλιό πύργο του Μαγγιόρου και τα ερείπια της παλιάς πόλης. (πηγή : Δ. & Ν. Στεφανόπολι, Ταξίδι στην Ελλάδα κατά τα χρόνια 1797 και 1798)

Το Γύθειο (Μαραθονήσι) το 1798

(του Βασίλη Πουλημενάκου)

Ο Πύργος του Πιέρρου Μαγγιόρου (πρωτότοκος γιος του Τζανέτου Γρηγοράκη) ήταν από τα πρώτα κτίρια που χτίστηκαν στο Μαραθονήσι– όπως λεγόταν τότε η περιοχή- κατά τη διάρκεια της ηγεμονίας στη Μάνη του Τζανέτου Γρηγοράκη (1782-98), και βρισκόταν στην γωνιά του «μώλου» όπως λέμε το σημείο σήμερα. Αλλος μεγάλος πύργος που χτίστηκε τότε ήταν του Δημήτρη Γρηγοράκη δίπλα στην μικρή μοναστηριακή εκκλησία του Αη-Γιώργη.

Ανάμεσα από τον πύργο του Πιέρρου Μαγγιόρου στη γωνία από τις σημερινές ψαροταβέρνες, του Δημήτρη Γρηγοράκη στον Αη-Γιώργη και περιμετρικά στο καραβοστάσι στήθηκε το νέο Γύθειο-Μαραθονήσι σαν οικιστική οντότητα αμέσως μετά το 1782. Σπίτια και καταστήματα, μικρά μονώροφα και πλινθόκτιστα, ήταν η πρώτη -μετρημένη- προσπάθεια των μανιατών που ακολούθησαν τους Γρηγοράκηδες στην ίδρυση της νέας πόλης. Η πρόθεση να μην προκαλέσουν ήταν φανερή όπως και η σκέψη ότι ίσως χρειαστεί να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους επιστρέφοντας στην ενδοχώρα της Μάνης αν υπάρξει τουρκικός κίνδυνος.

Η παράλληλη ανάπτυξη Γυθείου και Μαυροβουνίου μετά το 1782. (πηγή σχεδίου: Γ. Σαΐτα, " Ελληνική παραδοσιακή Αρχιτεκτονική-Μάνη)

Η παράλληλη ανάπτυξη Γυθείου και Μαυροβουνίου που ξεκίνησε μετά το 1782. (πηγή σχεδίου: Γ. Σαΐτα, «Μάνη- Ελληνική παραδοσιακή Αρχιτεκτονική»)

Το σημείο που βρίσκεται σήμερα η Πλατεία του Γυθείου είχε θάλασσα και σαν φυσικός όρμος χρησιμοποιήθηκε για καραβοστάσι στις πρώτες εμπορικές απόπειρες και μεταφορές μέσω θαλάσσης. Από το σημερινό Περιβολάκι και πέρα ως την Παλαιόπολη δεν είχε κατοικηθεί το Γύθειο μέχρι το δεύτερο μισό του 19ου αι.  και όπως φαίνεται στη χαλκογραφία στο ξεκίνημα της νέας πόλης υπήρχαν ακόμα όρθιοι κίονες από την ρωμαϊκή περίοδο συνδέοντας με την παρουσία τους τα κομμάτια της ιστορίας.

Πολύ κοντά στο Μαραθονήσι το Μαυροβούνι πήρε κι εκείνο ζωή από τον Τζανέτο Γρηγοράκη όταν έγινε μπέης της Μάνης κατά την περίοδο της Ημιαυτονόμης Ηγεμονίας της. Έχτισε τότε στο ψηλότερο σημείο του υψώματος «Μαυροβούνι» ή «Λυκοβούνι» το Κάστρο του Γουλά ή «Μπεάνικα» όπως το έλεγαν για την κύρια κατοικία του και γύρω του άρχισε να διαμορφώνεται οικισμός. Απλά σπίτια και καστροκατοικίες όπως των Τζωρτζάκηδων, άλλοι συγγενείς Γρηγοράκηδες, του Θοδωρόμπεη, η πυργοκατοικία του Δαμηλάκου κ.α. Χτίστηκαν και πύργοι στα περίχωρα για τον έλεγχο του εύφορου κάμπου.

Το Μαυροβούνι τότε σαν χωριό ονομαζόταν «Μελίσσι» ή και «Τζανετούπολη». Μέχρι το 1805, μέσα σε 20 χρόνια είχαν εγκατασταθεί 100 οικογένειες. Το οχυρό κάστρο του Γουλά με τη μεγαλοπρεπή διώροφη κατασκευή ένα παλάτι πραγματικό, υπέστη σημαντικές ζημιές σε επιδρομή των Τούρκων το 1803 και το 1821 με την επανάσταση εγκαταλείφθηκε και ως κατοικία. Το Μαυροβούνι σε αντίθεση με το πιο επιφυλακτικό στις κατασκευές Μαραθονήσι (Γύθειο) που αναπτύχθηκε παράλληλα, είχε και έχει ακόμα μανιάτικο χρώμα με ισχυρές πυργοκατοικίες.

Στο σχέδιο δεξιά (του Γ. Σαΐτα από το βιβλίο του «Μάνη-Ελληνική Παραδοσιακή Αρχιτεκτονική», εκδόσεις Μέλισσα) με κίτρινο χρώμα ξεχωρίζουν οι πρώτες κατοικημένες περιοχές σε Μαραθονήσι-Γύθειο (Α) και Μελίσσι-Μαυροβούνι (Β), με πράσινο έχουν προστεθεί οι μεταγενέστερες (ως τη δεκαετία 1980 που εκδόθηκε το βιβλίο), ενώ με διακεκομμένη μπλέ γραμμή ήταν η πόλη του Γυθείου κατά τα ρωμαϊκά χρόνια που εκτείνεται από την Παλαιόπολη μέχρι μέσα στη θάλασσα. Ο πύργος των Γρηγοράκηδων στο νησάκι Κρανάη χτίστηκε τα πρώτα μετεπαναστατικά χρόνια, το 1829.


Υπάρχουν άνθρωποι ανάμεσά μας που διδάσκουν όχι μόνο με τη ζωή τους αλλά και πέρα από αυτή ακόμα και με τον τρόπο που φεύγουν. Αφήνοντας έτσι μια παρακαταθήκη κι έναν δρόμο, έναν οδικό χάρτη για τις επόμενες γενιές. Ένας από αυτούς είναι και ο Τζιοκόντο Μορέττι ένας άνθρωπος που πρόσφερε πολλά στον πολιτισμό μιας μικρής πόλης, της γενέτειράς μου, το Γύθειο.

Ο Τζιοκόντο Μορέττι δεν ήταν απλά ένας μουσικός που ανέλαβε την μπάντα μιας πόλης. Είχε βέβαια γνώσεις, έμφυτο ταλέντο, πίστη και αγάπη σε αυτό που είχε σπουδάσει αλλά είχε και ήθος, όσο και δύναμη ψυχής για να αντιμετωπίσει τον προβληματισμό και την καχυποψία στην κλειστή συντηρητική μανιάτικη κοινωνία της εποχής της βεντέτας ακόμα – του «γδικιωμού». Μιας κοινωνίας που τότε (τέλη του 19ου αιώνα) η σχέση της με τη μουσική και τα ακούσματά της ήταν ελάχιστη αν εξαιρέσουμε τις πολύ ισχυρές οικονομικά οικογένειες.

Μέχρι και σήμερα το όνομά του παρότι πέρασαν πάνω από 70 χρόνια από το θάνατό του, είναι τραγούδι στα χείλη όσων τον γνώρισαν είτε άκουσαν για εκείνον, σαν μαέστρο, σαν δάσκαλο, σαν συγγενή, σαν φίλο. Και δεν είναι λάθος αν πει κάποιος ότι μουσικός αντίστοιχης αξίας και προσφοράς δεν ξαναπέρασε στα χρονικά του Γυθείου και όχι μόνο. Γιατί τα έσπαζε τα όρια από τότε. Σκοπός του άρθρου αυτού είναι η ανάδειξη του συνόλου της προσωπικότητας Μορέττι και η καταγραφή- τοποθέτησή της ιστορικά εκεί που της αξίζει.

Ο Τζιοκόντο Μορέττι γεννήθηκε το 1867 στην Περούτζια της Ιταλίας από ευγενείς γονείς που τον φρόντισαν δίνοντάς του υψηλή μόρφωση ειδικά στη μουσική. Για το πώς έγινε και εγκαταστάθηκε στο Γύθειο υπάρχουν εκδοχές. Άλλοι είπαν ότι ήρθε καλεσμένος της ελληνικής κυβέρνησης για να επενδύσει μουσικά την Ολυμπιάδα του 1896 ή ήρθε με σκοπό να αναλάβει μαέστρος στην μπάντα της ιταλικής παροικίας στην Πάτρα, αλλά έχοντας εκεί περιορισμένο χώρο και χρόνο δράσης κινήθηκε προς άλλες κατευθύνσεις βρίσκοντας λιμάνι συνεπαρμένος στο μαγευτικό Γύθειο. Υπάρχει ακόμα η εκδοχή ότι κύρια αιτία ήταν μια νεανική ερωτική ατυχία -λέγεται ότι η τότε μνηστή του ξεψύχησε στην αγκαλιά του- στην Περούτζια και τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν τον οδήγησαν να αυτοεξορισθεί και τελικά να μην επιστρέψει ποτέ στον τόπο καταγωγής του.

Βρήκε όμως νέα πατρίδα και αγάπη στο Γύθειο όπου το 1897 εγκαθίσταται μόνιμα σε ηλικία 30 χρονών και παντρεύεται την Δήμητρα Ψιλάκου από το σόι των Κοκκινάκηδων. Έφερε μαζί του ένα μεγάλο πιάνο και 30 όργανα ολοκληρωμένης μπάντας στήνοντας Ωδείο στον πρώτο όροφο του σπιτιού του, έχοντας ήδη οραματιστεί την πρώτη Μπάντα του Γυθείου.

Το 1900 είχε ήδη συγκεντρώσει τους μαθητές και μουσικούς του για την πρώτη Μουσική Μπάντα ανάμεσα σε τσαγκάρηδες, βαρκάρηδες και μικροεπαγγελματίες. Με τον καιρό η Μπάντα του έγινε ανάρπαστη στην ευρύτερη περιοχή, και χωρίς υπερβολή δεν υπήρχε σπίτι στο Γύθειο την προπολεμική περίοδο που να μην είχε έστω ένα άτομο που να ασχολούνταν με τη μουσική παίζοντας κάποιο όργανο (κυρίως μαντολίνο, φλάουτο, βιολί, κιθάρα, πιάνο) κάνοντας το Γύθειο μια πόλη-Ωδείο. Η κλειστή κοινωνία του Γυθείου ήρθε πραγματικά κοντά, έμαθε να συνεργάζεται και να δημιουργεί ποιοτικά, ενώ οι ρομαντικές βραδιές Πανσελήνου έμειναν ιστορικές στην Πλατεία του Γυθείου, στην Πλατεία του Δημαρχείου αλλά και στο νησάκι της Κρανάης. Μην ξεχνάμε ότι η εποχή εκείνη ήταν χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα και η μουσική υπό το ημίφως του φεγγαριού και τα φαναράκια της παραλίας είχε ξεχωριστή, αλησμόνητη αξία.

Μετά το 1920 η Μπάντα του Τζιοκόντο Μορέττι γνώρισε την μέγιστη άνθησή της, αφού ωρίμασαν οι νεαροί μαθητές ενώ δημιουργήθηκε και μπάντα Μαντολινάτας. Μουσικές όπως η Μαντάμ Μπατερφλάυ, Ναμπούκο, Άιντα, Ριγκολέττο κλπ. έγιναν τόσο προσφιλείς όσο και αγαπητές στον καθένα στο Γύθειο που έγνοιες επαγγελματικές, οικονομικές και προσωπικές αντιδικίες έχαναν τη δυναμική τους δίνοντας χώρο σε ευγενή αισθήματα. Η δε Μπάντα του Μορέττι ανταγωνιζόταν σε αξία και τις μεγαλύτερες μπάντες εκείνη την εποχή στην Ελλάδα.

Το βασικό προσωπικό όργανο του Μορέττι-μουσικού ήταν το όμποε και το κλαρίνο αλλά ποτέ δεν παρουσίασε το αδιαμφισβήτητο ταλέντο του σε δημόσια εμφάνιση παρά μόνο σε πρόβες από κλειστές αίθουσες, στις περιπτώσεις που οι μαθητές του δεν μπορούσαν να ανταποκριθούν με τίποτα στις οδηγίες του. Παρέμεινε πάντα ένας μαέστρος ντυμένος με την χαρακτηριστική στολή και το λοφίο (όπως φαίνεται στη πάνω φωτό του 1935 από το Αρχαίο Θέατρο του Γυθείου με τη Μουσική του Μπάντα). Παρ’ όλα τα κελεύσματα και τις σημαντικές οικονομικές προτάσεις ποτέ ο Μορέττι δεν άφησε το Γύθειο για να αναλάβει Μπάντες με μεγαλύτερο εύρος και κοινό, όπως το αθηναϊκό. Έμεινε πάντα πιστός στα ιδανικά του, στη μουσική, στην αγάπη για τον τόπο που τον άνδρωσε, τον έκανε σπουδαίο και τόσο αγαπητό.

Από το γάμο του απέκτησε μια κόρη, την όμορφη Τζαλίντα. Για την οποία λέχθηκε ότι ενδιαφέρθηκε κάποια στιγμή ο Γιάννης Ρίτσος σαν νεαρός μαθητής Γυμνασίου. Η Τζαλίντα του πρότεινε να έρθει στο σπίτι-Ωδείο τους και να διδαχθεί κάποιο όργανο. Ο Γιάννης Ρίτσος δεν ανταποκρίθηκε στην πρόταση και καλύτερα γιατί χάσαμε ίσως ένα ειδύλλιο κι έναν μουσικό, αλλά κερδίσαμε τον ποιητή της Ρωμιοσύνης.

Το 1940 το καλοκαίρι έγινε μια μεγάλη βραδιά στο Γύθειο αφιερωμένη στον Μορέττι γιορτάζοντας τα 40 χρόνια προσφοράς του. Η τιμή και η συμπάθεια στο πρόσωπό του έφτασε στο απώγειό της, έμοιαζε όμως με το κύκνειο άσμα του, γιατί όπως πάντα οι μεγάλες και ευαίσθητες προσωπικότητες δεν έχουν το τέλος που τους αρμόζει.  Ο Τζιοκόντο Μορέττι τον καιρό του πολέμου με την Ιταλία, όντας Ιταλός υπήκοος μετήχθη σε στρατόπεδο συγκέντρωσης στην Αθήνα παρότι δεν μπόρεσε ποτέ να αποδεχθεί τον πόλεμο των συμπατριωτών του στην Ελλάδα. Συγχρόνως έχασε την τάξη και την οργάνωση που είχε πάντα στη ζωή του κι όταν κατά την κατοχή έμεινε ελεύθερος, αφενός την μπάντα τη διέλυσε, αφετέρου τον κατέκλυσαν τόσα ψυχολογικά προβλήματα που όσοι τον έβλεπαν τότε έλεγαν ότι ήταν ένα φάντασμα του εαυτού του.

Δεν έκατσε πολύ στο Γύθειο. Το καλοκαίρι του 1941 κατέληξε στη Σπάρτη όπου έμενε ο γαμπρός του Αντώνης Ζερβομπεάκος. Ύστερα από κάποιες μέρες πήγε στο Νεκροταφείο της Σπάρτης και αυτοκτόνησε κόβοντας τις φλέβες του. Τραγική «σύμπτωση» και για την ιστορία: Τρεις μέρες πριν ο Μορέττι δώσει τέλος στη ζωή του, ο γαμπρός του εκτελέστηκε από τους Γερμανούς στο Μονοδένδρι.

Θα πρέπει κάποιος να μπορέσει να γυρίσει, να κάνει αναδρομή με κάποιο τρόπο σε εκείνη την εποχή για αντιληφθεί το μέγεθος, την έκταση της ποιότητας που είχε καλλιεργήσει αυτός ο γίγαντας στο προπολεμικό Γύθειο, ώστε ο γεμάτος έριδες κόσμος να έρθει σε τέτοιο σημείο επαφής και συνεννόησης, ώστε να μάθει να συναποτελεί κοινωνία και να μην μπορεί να ζήσει χωρίς μουσική. Για τη μουσική και την εξύψωση του ποιοτικού στοιχείου που εργάστηκε όλη του τη ζωή ο Δάσκαλος Τζιοκόντο Μορέττι.

Βασίλης Πουλημενάκος

ΥΓ. Στοιχεία για το κείμενο πήρα από το βιβλίο του Νίκου Παναγόπουλου  «Το προπολεμικό Γύθειο» και από αφηγήσεις μεγαλύτερων. Στη τελευταία φωτό αριστερά ο Μορέττι με τον μπατζανάκη του Άγγελο Παναγόπουλο με τα ποδήλατά τους, στο αγαπημένο χόμπυ του Μορέττι, το κυνήγι. Το τραγούδι «Για θυμήσου Μιχαλάκη» στο βίντεο που ακολουθεί είναι του Τάκη Παναγόπουλου και αναφέρεται στο προπολεμικό Γύθειο, σε μια εκτέλεση από τη Γυθειάτικη Κομπανία.

Βring them back!


Καμπάνια για την επιστροφή των μαρμάρων του Παρθενώνα

Στο Βρετανικό Μουσείο φιλοξενούνται χιλιάδες κομμάτια ελληνικών αρχαιοτήτων. Η καμπάνια μας δε ζητάει την επιστροφή όλων αυτών. Ζητάμε την επιστροφή των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα για να επανενωθεί το Μνημείο.
Eμείς οι χρήστες του διαδικτύου έχουμε τη δύναμη και μπορούμε να κινητοποιήσουμε την παγκόσμια κοινή γνώμη. Ο σκοπός μας μπορεί να επιτευχθεί με αυτό τον τρόπο.
Πιστεύεις ότι είναι δίκαιο; Αν ναι, βοήθησε να γίνει πραγματικότητα.
Πες το δικό σου “BRING THEM BACK!”

Από το :  http://www.bringthemback.org/Default.aspx

«Bring Back» τα μάρμαρα…
Το ταξίδι του “BRING THEM BACK!” αρχίζει από την Αθήνα, το Νέο Μουσείο της Ακρόπολης και τον Παρθενώνα για να διαδώσει σε ολόκληρο τον κόσμο… με ένα μόλις click την ανάγκη του παγκόσμιου πολιτισμού να επιστρέψει η ιστορία στον τόπο της. Στόχος του είναι η ευαισθητοποίηση και η ενημέρωση του κόσμου ανεξαρτήτως χώρας, ηπείρου και εθνικότητας για την ιστορία ενός από τα σημαντικότερα Μνημεία Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς.
Επίσης είναι η παράλληλη προβολή όλων των Επιτροπών, των φορέων και των προσπαθειών που έχουν υπάρξει ως σήμερα για την επιστροφή ή την επανένωση των Γλυπτών του Παρθενώνα στην Ελλάδα. Σκοπός είναι η συλλογική προσπάθεια ως τις 31 Δεκεμβρίου 2010 για τη συγκέντρωση του μεγαλύτερου αριθμού υπογραφών από πολίτες σε ολόκληρο τον κόσμο, που στέλνουν το δικό τους ηχηρό μήνυμα “BRING THEM BACK!” και διακηρύτουν τις δικές τους αξίες πολιτισμού στον 21ο αιώνα.
Κατόπιν, προβάλλει την ιδέα της συγκέντρωσης 1.000.000 επώνυμων υπογραφών και το αίτημα για συζήτηση του θέματος στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με κίνητρο την άσκηση διεθνών και ουσιαστικών πιέσεων στο ζήτημα της επιστροφής των Γλυπτών. Συμμετοχή στην προσπάθεια έχουν και πολλοί διάσημοι που εκθέτουν την άποψη τους και δίνουν την συμπαράσταση τους στη προσπάθεια αυτή.

Από το: http://www.protothema.gr/greece/article/?aid=65974


img_0189img_0197

Φωτορεπορτάζ από το φετεινό καρναβάλι της Χαλκίδας 1-3-2009

img_0188

Η παραλία της Χαλκίδας πλημμύρισε από νωρίς με κόσμο

img_0183

Το τρενάκι της Χαλκίδας γέμισε παιδιά και ξεκίνησε την παρέλαση

img_0187img_0210

Η Ζουμπουλία παρούσα και φορτωμένη σε …καράβι και τα κορίτσια «αστέρια» στην παρέλαση

img_0192

Μια πέρλα αγκαλιά με το κοχύλι και το φάρο της περιμένει την βασίλισσα του καρναβαλιού

img_0195

Ένα μικρό αεροπλάνο έριξε τρεις αλεξπτωτιστές που έπεσαν ιδανικά στην παραλία «Αστέρια»

img_0202

Το κοχύλι τελικά όπως και το καρναβάλι βρήκε την βασίλισσά του

img_0220img_0219

Οι βραζιλιάνες καλλονές με τη σάμπα και την ομορφιά τους ζάλισαν το κοινό

img_0228img_02291

img_0190

Και στο τέλος τα βεγγαλικά έτοιμα να «κάψουν» το βράδυ τον καρνάβαλο.

Καλά Κούλουμα και Καλό Μήνα!


014.jpgxmass.gif

«Το Χαμόγελο του Παιδιού» πραγματοποιεί χριστουγεννιάτικο παζάρι στην Αίθουσα του Μετρό στο Σύνταγμα από τη Δευτέρα 10 Δεκεμβρίου 2007 μέχρι και την Τετάρτη 19 Δεκεμβρίου 2007 με σκοπό την οικονομική στήριξη των σκοπών του Συλλόγου, καθώς και την αφύπνιση του κόσμου αλλά και του κράτους. Η συμμετοχή όλων είναι απαραίτητη για να συνεχίσει να παρέχει ολοκληρωμένη και ποιοτική φροντίδα στα παιδιά.

Το χριστουγεννιάτικο παζάρι αποτελεί την αρχή μιας σειράς εκδηλώσεων για την επιβίωση του Συλλόγου. Στo πλαίσιo αυτής της εκστρατείας, θα πραγματοποιηθεί ο 2ος Ραδιοτηλεμαραθώνιος στο ALTER από τις 15 έως τις 25 Δεκεμβρίου (in.gr)

Το παζάρι είναι ανοιχτό από τις 8 το πρωί ως τις 9 το βράδυ. Εύχομαι κάθε επιτυχία και η εκστρατεία αυτή να έχει τα μέγιστα δυνατά αποτελέσματα.

015.jpg

Δεν ξέχασα όμως και την πρόσκληση της διδυμίνας συμπατριώτισσάς μου Άννας που την ευχαριστώ, και με την ευκαιρία του χριστουγεννιάτικου παζαριού του Χαμόγελου, μοιράζομαι μαζί σας το χριστουγεννιάτικο δέντρο μου όπως το έστησε η οικογένεια και κυρίως βέβαια τα παιδιά μου το περασμένο Σάββατο. Στην τελευταία φωτό έχω το αγαπημένο μου στολίδι, δυο περιστέρια ψηλά στο δέντρο για να συμβολίζουν την αγάπη και την ειρήνη σε όλον τον κόσμο. Να είσαστε όλοι καλά, μην ξεχάσετε αυτές τις μέρες όσοι είσαστε κοντά, να περάσετε μια βόλτα από το Μετρό στο Σύνταγμα, να μοιράζεστε πάντα την αγάπη.

016.jpg


getimage.jpgnomiki.jpg

Έχω ένα παλιό καλό φίλο, το Χρήστο. Κάθε φορά που έρχεται η επέτειος του Πολυτεχνείου τον πλησιάζουμε ή τον παίρνουμε τηλέφωνο και του λέμε χρόνια πολλά. Περισσότερο θέλουμε να τον πειράξουμε.  Τον τσιγκλάμε κυρίως για να μας ξαναπεί την ιστορία.

Όσοι εκεί γύρω δε γνωρίζουν τη περιπέτεια του Χρήστου στο Πολυτεχνείο αναρωτιούνται προς τι οι ευχές. Εκείνος όμως  δεν το βλέπει σαν πλάκα. Αμέσως συννεφιάζει το πρόσωπό του. Αλλά δεν αποχωρεί και μας εμπιστεύεται τα προσωπικά του βιώματα από εκείνη τη νύχτα.

– Χρήστο ήσουν πραγματικά εκείνο το βράδυ στο Πολυτεχνείο;

-Ήμουν, κατά κάποιον τρόπο.

– Μέσα ή απέξω;

– Ήμουν μέσα στο τανκ. Στρατιώτης ήμουν…

Όσοι δεν ξέρουν παγώνουν στιγμιαία. Σιγά-σιγά αρχίζει το ενδιαφέρον να μάθουν περισσότερα. Ο Χρήστος συνεχίζει πρόθυμα παρά το σκοτεινό του ύφος, σα να θέλει να μοιραστεί ένα βάρος κάθε φορά με άλλους:

– Ήμουν 19 χρονών. Υπηρετούσα σε κάποια ίλη τεθωρακισμένων -την πιο καλά εκπαιδευμένη- στο Γουδή.  Η οικογένειά μου ήταν των φρονημάτων που ζητούσαν, έτσι δεν είχαν πρόβλημα μαζί μου. Είχα εκπαιδευτεί μάλιστα να χειρίζομαι τα πυροβόλα του τεθωρακισμένου και φυσικά να το οδηγώ.

-Πυροβόλησες κείνο το βράδυ; (Η παρέα σκέφτηκε αμέσως το πιο κακό)

-Όχι. Ειλικρινά. (Έσπευσε να δικαιολογηθεί) Και κανένας από κανένα τανκ.

«…Εκείνο το βράδυ μας σήκωσαν από νωρίς το βράδυ. «Να είσαστε σε επιφυλακή» μας είπαν επίσημα και βλοσυρά. Η δε φήμη που κυκλοφορούσε στην ίλη ήταν «Γίνονται φασαρίες στην Πατησίων». Το μυαλό όλων πήγε στο εύλογο ερώτημα. «Αν χρειαστεί να ρίξουμε;»

Αυτό το ερώτημα μέχρι που πέσαμε ξανά στους κοιτώνες κύκλωνε το μυαλό και προκαλούσε τη συνείδησή μας. Είχαμε μάθει απέξω κι ανακατωτά το τανκ και τη λειτουργία του αλλά για να πολεμήσουμε κάποιον εχθρό. Εδώ πού θα τα στρέφαμε τα όπλα; Και δεν έχει να κάνει με το πόσο δεξιός, αριστερός ή πατριώτης είσαι. Η συνείδηση δεν έχει χρώμα. Προσπαθούσαμε να ηρεμήσουμε με τη σκέψη ότι πάμε απλώς για επίδειξη, για να δημιουργήσουμε αίσθηση με τον όγκο των τεθωρακισμένων. Ότι θα πηγαίναμε σαν πέρασμα, για περαντζάδα, για μια βόλτα στην Πατησίων.

Σε μια στιγμή πράγματι μπήκαμε στα τανκς και αρχίσαμε τις βόλτες στην πόλη. Δεν ξέραμε πολλά. Ούτε πόσα άρματα θα έβγαιναν έξω. Εγώ βγήκα μαζί με άλλα έντεκα τανκς. Γυρίσαμε για λίγο στην Αλεξάνδρας και παρατηρούσαμε ανθρώπους στα παράθυρα σαν σκιά με το φως του δωματίου πίσω, να ανοίγουν τις κουρτίνες αργά και μετά να τις κλείνουν απότομα. Αυτή η σκηνή ακόμα και τώρα στα ξαφνικά έρχεται στο νου μου. Τότε κατάλαβα τη «δύναμη» που σου προσέδιδε το άρμα. Συγχρόνως κατάλαβα και τι σημαίνει κρατική τρομοκρατία.

Περάσαμε μπροστά από το Πολυτεχνείο . Σε αντίθεση με τους φιλήσυχους και τρομαγμένους πολίτες εκείνοι  οι φοιτητές μας κοιτούσαν περίεργα από άκρη σ’ άκρη με τα χέρια στη μέση και χαμογελούσαν. Υπήρχαν μάλιστα και κάποιοι που μας καλούσαν να αφήσουμε τα τανκς και να πάμε μαζί τους.

Εμείς τελικά σταθήκαμε στη γωνιά του Μουσείου. Είχαν ακροβολιστεί πολλά τανκς. Κάποιος από μας τελικά έσπασε την πόρτα του Πολυτεχνείου και μπήκε μέσα. Εκεί άρχισαν να τελειώνουν όλα. Κλείσαμε τα μάτια και παρακαλούσαμε τουλάχιστον να μην έχουμε θύματα.

Μερικές φορές βλέπω τη γνωστή σκηνή με τον Κινέζο φοιτητή που στέκεται ακίνητος μπροστά στο τανκ στο Πεκίνο, έτοιμος να θυσιαστεί για την ελευθερία και τις ιδέες του και σκέφτομαι τι θα έκανα αν μου τύχαινε ανάλογη περίπτωση τότε την 17 Νοέμβρη 1973. Αναλογίζομαι το χαμόγελο των φοιτητών εκείνης της βραδιάς στο Πολυτεχνείο. Ίσως τελικά η μεγαλύτερη αντίσταση που μπορεί κάποιος να κάνει σ’ ένα ανελεύθερο καθεστώς είναι να του χαμογελάσει περήφανα, να μην φοβηθεί, να δείξει ανωτερότητα, να σταθεί όρθιος κι ακλόνητος σαν δέντρο. Απ’ αυτά που δε σπάνε στους αέρηδες…»

Κάθε που μιλάω με το Χρήστο για εκείνη τη βραδιά, μαθαίνω περισσότερα για το «Πολυτεχνείο». Και με κάνουν περήφανο εκείνα τα ατρόμητα νεανικά χαμόγελα των φοιτητών μπροστά στις κάνες των όπλων αλλά και η αναγνώριση του αγώνα τους από κάποιον που βρέθηκε «απέναντι» εκείνη τη βραδιά στην Πατησίων.

Βασίλης Πουλημενάκος

ΥΓ. Ο δρόμος (Μάνος Λοϊζος-Κωστούλα Μητροπούλου)


401148596_9546651078.jpg

Στην Ελλάδα έχουμε το χαρακτηριστικό να είμαστε υπερβολικοί. Όπως ενθουσιαζόμαστε εύκολα, έτσι και απογοητευόμαστε.  Η ψηφοφορία που γίνεται σήμερα στο ΠΑΣΟΚ, σε ένα μεγάλο κόμμα εξουσίας, είναι πραγματικά εντυπωσιακή, σημαντική και απόλυτα πρωτόγνωρη για τα ελληνικά πράγματα. Επιτρέψτε μου λοιπόν, να καταθέσω μια προσωπική άποψη που έχω για τη συγκεκριμένη διαδικασία.

Η αλήθεια είναι ότι έχει δημιουργηθεί μια πολύ όμορφη ατμόσφαιρα σήμερα Κυριακή μεσημέρι 11 Νοεμβρίου. Θεωρώ όμως ότι πολύ εύκολα το ΠΑΣΟΚ μεταπήδησε από τη λογική των κλειστών ψηφοφοριών των 3-5.000 αντιπροσώπων-με τις γνωστές υπόγειες διεργασίες, συμφωνίες και συμμαχίες- στο απόλυτο άνοιγμα στην κοινωνία.  Έχω παρατηρήσει ακόμα και σε απλές εσωκομματικές ψηφοφορίες τοπικού ή νομαρχιακού επιπέδου να προσέρχονται να ψηφίσουν άτομα που δεν έχουν καμία σχέση με το κόμμα (αναφέρομαι και στα δύο μεγάλα), πολίτες που εκ των πραγμάτων δεν το ψηφίζουν διότι πολύ απλά πιστεύουν αλλού. Έχοντας όμως μια ανθρώπινη, φιλική, επαγγελματική, τοπικιστική ή άλλη σχέση συμφέροντος με κάποιον υποψήφιο, αντί κάποιων ευρώ για να είναι «ταμειακώς εντάξει», (μπορούν να) μετέχουν σε εσωτερικές εκλογές και η ψήφος τους έχει την ίδια αξία με το παραδοσιακό μέλος.

Κι όταν λέω το παραδοσιακό μέλος εννοώ αυτό το αγνό μέλος που εργάστηκε επι σειρά ετών για την παραγωγή και διάδοση των ιδεών της παράταξης, αυτόν που αγωνίστηκε στις πορείες, στα αμφιθέατρα και στους εργασιακούς χώρους. Αυτόν που σηκώθηκε τις νύχτες για να κάνει αφισσοκόλληση, που λερώθηκε με μπογιές για να κάνει πανώ και με το φόβο της αστυνομίας να γράψει συνθήματα στους τοίχους. Αυτόν που δεν πληρώθηκε και δεν πλήρωσε ποτέ για να εκφράζει ελεύθερα τις ιδέες του. Αυτόν που δεν πήγε την τελευταία στιγμή ανάλογα με τον αέρα. Αυτόν που υπερασπίστηκε την παράταξή του και σε περιόδους δύσκολες πολιτικά, τότε που κανείς δεν ήθελε να εκδηλωθεί. 

Αυτός που δεν επιζήτησε ποτέ καρέκλες και εξουσία σήμερα δεν ξέρω πώς αισθάνεται. Αυτό που ξέρω ειναι ότι σήμερα αποτιμάται με δυο (2) ευρώ.

Περάσαμε λοιπόν στην εποχή της «μη πολιτικής»; Πάμε και με άλλους (τους λέμε φίλους) για να φαινόμαστε πολλοί, «μπούγιο»;  Για να έχει ανάλογη αξία η όποια εκλογή; Αλλά μετά την ημέρα της ψηφοφορίας τι θα γίνει; Μήπως κάτι σαν «πού σε ξέρω πού σε είδα» και από τα δύο μέρη; Ο όποιος αρχηγός -γιατί για εκλογή αρχηγού μιλάμε-  θα είναι εκλεγμένος (και) από άτομα που την άλλη μέρα θα αποσυρθούν, θα εξαφανισθούν.

Άκουσα ότι τα εγγεγραμμένα μέλη του ΠΑΣΟΚ είναι 350.000 περίπου. Για μένα η εσωκομματική εκλογή ανάδειξης αρχηγού έπρεπε να αρκεστεί σε αυτά. Και πάλι πολλά είναι. Θα έπρεπε μάλιστα να έχουν και ένα διάστημα 6 μηνών ελάχιστης παρουσίας, συνειδητοποίησης και εργασίας στο εσωτερικό του. Να μη συμμετέχουν οι ευκαιριακοί.  Αυτό λέω. Αυτό είναι αγκάλιασμα της βάσης. Και πιο ουσιαστικό. Το παν για να λειτουργήσει ορθά ένας μηχανισμός είναι κάποιοι ελάχιστοι κανόνες.  Όταν από τα 5.000 πηγαίνεις στην απευθείας εκλογή από 250-350.000 μέλη είναι ένα ουσιαστικό άνοιγμα στα μέλη και στη βάση. Και τους δίνεις αξία.  Όταν συμμετέχει ο οποιοσδήποτε, δεν μιλάμε για πολιτικό κόμμα, πολύ περισσότερο δεν μιλάμε για κίνημα με καθορισμένες ιδεολογικές κατευθύνσεις, τουλάχιστον όχι με την έννοια που το ξέραμε.

Είμαι της άποψης ότι αυτές οι διαδικασίες μπορεί να εντυπωσιάζουν -γίνονται και στην Ιταλία και στην Αμερική-, οδηγούν όμως στο τέλος των κομματικών οργανώσεων. Ενδεχομένως και στο τέλος των συγκεκριμένων και καθορισμένων ιδεολογιών. Στο τέλος της ανάγκης του μέλους. Δεν έχει λόγο πλέον κάποιος να εργάζεται, να αφιερώνει κόπο, χρόνο και διάθεση αφού η αξία όλων αυτών αποτιμάται με δυο ευρώ. Εκτός αν είναι ψώνιο, εξουσιομανής ή ιδιοτελής.

Ίσως όμως να κάνω και λάθος. Να είναι καλύτερα και πιο καθαρά έτσι.  Χωρίς τα (παραδοσιακού τύπου) μέλη. Μια άλλη συζήτηση φυσικά χρειάζεται μετά. Το μέλλον σίγουρα θα δείξει το λάθος και το σωστό.

Επί των υποψηφιοτήτων δεν κάνω κρίση αν και με ενόχλησε ο τρόπος, η αντιμαχία και η φρασεολογία του προεκλογικού αγώνα. Ας εκλέξουν τα μέλη του ΠΑΣΟΚ τον καλύτερο αρχηγό, τον καλύτερο επικεφαλής. Να μην κρίνουν μόνο με το βλέμμα στην εξουσία, ούτε μόνο στο όνομα, αλλά κυρίως στην ψυχή του κινήματος, στο βαθύ του κυρίαρχο ιδεολογικό στίγμα. Να ευχηθώ επίσης οι εκτός ΠΑΣΟΚ να μην επηρεάσουν την εκλογή. Γιατί στο φινάλε, την όποια νίκη στη συνέχεια θα τη διαχειριστούν τα απλά, παραδοσιακά μέλη. Και το κίνημα θα το λειτουργήσουν οι αφανείς εργάτες. Των δυο ευρώ τα γιασεμιά.

Alors, c’ est la guerre


ellas_tr.gifnewspaper.jpg

Toυ Βασίλη Πουλημενάκου

Έχουμε συνηθίσει όταν αναφερόμαστε στην 28η Οκτωβρίου να μιλάμε για το «Όχι» και την αντίσταση της Ελλάδας στην απειλούμενη προέλαση της Ιταλίας στο ελληνικό έδαφος . Ποιά ήταν όμως η ακριβής στιχομυθία μεταξύ Grazzi και Μεταξά και τι έγραφε στο «δια ταύτα» το περίφημο τελεσίγραφο όπως και ποιά ήταν η ακριβής απάντηση δεν είναι αρκετά γνωστά.

Δεν πρέπει να μας διαφεύγει το πολιτικό περιβάλλον της εποχής, ο τορπιλισμός της «Έλλης» στην Τήνο τον προηγούμενο δεκαπενταύγουστο και ότι ο Ιωάννης Μεταξάς ήταν δικτάτορας στην Ελλάδα με σχετικά φιλικές εμπορικές σχέσεις και με την φασιστική Ιταλία -μέχρι τον άνανδρο τορπιλισμό- αλλά και με τη ναζιστική Γερμανία.

Εφάρμοζε μάλιστα παρόμοιες προπαγανδιστικές μεθόδους για την «διαπαιδαγώγηση» των νέων μέσω της Ε.Ο.Ν. εκείνης της εποχής, όπως και τον κλασσικό χαιρετισμό που χρησιμοποιούσαν οι ναζί, με την υπερύψωση του δεξιού χεριού.  Χρεώνεται επίσης την απαρχή των πολιτικών διώξεων στην Ελλάδα με τις εξορίες των αντιφρονούντων στα ξερονήσια του Αιγαίου.  Οι πολιτικοί αυτοί κρατούμενοι μάλιστα ήταν οι πρώτοι που ζήτησαν να πάνε στο μέτωπο να πολεμήσουν τον επίδοξο κατακτητή, αποδεικνύοντας για άλλη μια φορά ότι μόνο με την ενότητα καταγράφονται «έπη» και επιτυχίες. Αντιθετα με το εμφύλιο μίσος που στην περίπτωση της Ελλάδας το μόνο που κατέγραψε ήταν ο σπαραγμός που ακολούθησε και προκάλεσε περισότερα θύματα από όσα ο πόλεμος του ’40 και η  γερμανική κατοχή μαζί με τα μπλόκα, τις εκτελέσεις και τους νεκρούς από την πείνα. Και μέχρι σήμερα δηλητηριάζει τις ψυχές των ανθρώπων. Επίσης δεν μειώνεται η αξία του «Όχι» από το γεγονός ότι ο Μεταξάς ήταν δικτάτορας, όπως και δεν αμνηστεύεται για τον ίδιο λόγο η προγενέστερη αντιδημοκρατική θητεία του. Έτερον εκάτερον.

Ο Ιταλός πρεσβευτής στην Αθήνα, την περίοδο του πολέμου, Emanuele Grazzi , παρέδωσε τις πρώτες πρωϊνές ώρες της 28ης Οκτωβρίου 1940 ένα τελεσίγραφο εκ μέρους της Ιταλίας που καταλήγει ως εξής: (αναφέρεται στο βιβλίο του «Η αρχή του τέλους. Η επιχείρηση κατά της Ελλάδος», έκδοση Εστίας, Αθήνα 1980)

«….Όθεν η Ιταλική Κυβέρνησις κατέληξεν εις την απόφασιν να ζητήση από την Ελληνικήν Κυβέρνησιν – ως εγγύησιν δια την ουδετερότητα της Ελλάδος και ως εγγύησιν δια την ασφάλειαν της Ιταλίας – το δικαίωμα να καταλάβη δια των ενόπλων αυτής δυνάμεων δια την διάρκειαν της σημερινής προς την Αγγλίαν ρήξεως, ωρισμένα στρατηγικά σημεία του ελληνικού εδάφους.
Η Ιταλική κυβέρνησις ζητεί από την Ελληνικήν Κυβέρνησιν όπως μη εναντιωθή εις την κατάληψιν ταύτην και όπως μη παρεμποδίση την ελευθέραν διέλευσιν των στρατευμάτων των προοριζομένων να την πραγματοποιήσωσι. Τα στρατεύματα ταύτα δεν παρουσιάζονται ως εχθροί του ελληνικού λαού και η Ιταλική Κυβέρνησις δεν προτίθεται ποσώς, δια της προσωρινής κατοχής στρατηγικών τινών σημείων, επιβαλλομένης υπό της ανάγκης των περιστάσεων και εχούσης καθαρώς αμυντικόν χαρακτήρα, να θίξη οπωσδήποτε την κυριαρχίαν και την ανεξαρτησίαν της Ελλάδος.
Η Ιταλική Κυβέρνησις ζητεί από την Ελληνικήν Κυβέρνησιν όπως δώσει αυθωρεί εις τας στρατιωτικάς αρχάς, τας αναγκαίας διαταγάς ίνα η κατοχή αύτη δυνηθή να πραγματοποιηθή κατά ειρηνικόν τρόπον. Εάν τα ιταλικά στρατεύματα ήθελον συναντήσει αντίστασιν, η αντίστασις αυτή θα καμφθή δια των όπλων και η Ελληνική Κυβέρνησις θα έφερε τας ευθύνας αι οποίαι ήθελον προκύψει εκ τούτου…»

Με άλλα λόγια η φασιστική Ιταλία, θεωρούσε «ουδέτερη» την Ελλάδα. Απλά ήθελε να …καταλάβει κάποια στρατηγικά σημεία μας μόνο και μόνο προς αντιμετώπιση του ενός εχθρού, της Αγγλίας. Με περισσή αλαζονεία και θεωρώντας τη Ελλάδα ως τον φτωχό συγγενή που θα «κατάπινε» το παραμύθι περί ανεξαρτησίας και θα υποκύπταμε στον ωμό (εκ)βιασμό,  «για να κρατήσουμε την ουδετερότητά μας», οι Ιταλοί επιχείρησαν εναντίον της Ελλάδας κυρίως να αποδείξουν ότι είχαν στρατό μάχιμο και ικανό να νικά.

Ώρα 03.30. Η απάντηση του Έλληνα πρωθυπουργού, μπροστά σ’ αυτήν την πρόκληση ήταν σαν έτοιμη από καιρό, παρά την ιδεολογική του συγγένεια και την στρατιωτικά άνιση μάχη με την Ιταλία. Σε άπταιστα γαλλικά (και η γλώσσα που χρησιμοποίησε έπαιξε ρόλο) και ερμηνεύοντας πλήρως το συναίσθημα του απλού Έλληνα πολίτη, αποκρίθηκε στον Γκράτσι:

Alors, c ‘ est la guerre », « Πόλεμος λοιπόν »